گرانیں زند

غلام نگوری

نوداں سرجمیں آزمان اندیم کتگ ات- من پہ سئیل ءُ سوادے درآتکگ اتاں-چہ ساچان ءِ وشی ءَ ھر کجام دیم ءَ کہ من دیم دات دل ءَ گشت برو ءُ برو… منی سر دھکان فقیر ءِ ڈگار ءِ سرا بستگیں کُڈّ ءَ کپت- مشکے درآتکگ ات ءُ آپ واری رودے لاپ ءَ ات ئےِ،،

من تُنیگ نہ اتاں بلے دل ءَ گشت کمے آپ بور- زاناں چیزے روچ ءِ میان ءَ دھکان ءَ مشک ئےِ پَل نہ جتگ ات- پمیشکا آپاں بوچ مان ات من آپ تھت ءِ پادگ ءِ سرا ایر کتنت- من تھت ءِ سرا نشتاں کاپر ءِ راستی بال ءِ دیم ءَ جُتکے سواس بند درآتکگ ات ءُ سواس بندانی کش ءَ یک مزن دستگیں داسے مان جتگ ات- کاپر ءِ مات منیوک ءَ ننگارے تکّہ ات ءُ آئی ءِ کش ءَ جگے ءِ میان ءَ تسک سریں شتے ءِ سر مک ات- کاپر ءِ چپی کش ءَ بلاہیں کاہ دانے ات کہ داں ٹُل ءَ چہ کاہ ءَ پر چتگ ات-

منی آپ سنگرتگ اتنت من رود چست کت ھمے سھت ءَ منی نزیکیں کھیرے ءِ سرا کپوتے ءَ کوکو کت من ھما کھیر ءِ نیمگا چارگ ءَ لگّ اِتاں اناگاہ ڈگار ءِ بند ءِ پشت ءَ مردم ئےِ سرگے ءَ منی چم کپت انت کہ برے گار ءُ برے زاھر بوت- من دیست مرد ءَ “ٹوٹویے” گون ءُ سراپ کنان ءَ ھمے کوکو کنوکیں کپوت ءَ رؤگ ءَ انت- مرد من پجاہ آؤرت میر بشام ات من کاپر ءِ دیم ءَ اوشتاتگ اتاں ءٌ برے بشام ءُ برے ھما کھیر ءِ نیمگا چارگ ءَ اتاں کہ کپوت کوکو ءَ ات میر سراپ کنان داں کھیر ءِ نزیک ءَ شت ءُ بند ءِ دیم ءَ دراج گپت- ٹہکگ ءِ توار ءَ گوں من دیست کھیر ءِ جہلی لمب ءَ کپوت ءَ بل کت ءُ دیم ءَ نزیکیں کھیرے ءَ پر تر ات ءُ اندیم بوت- ھمے سھت ءَ من رود ءِ آپ دپ ءَ برت انت پدا میر ھما کھیر ءِ نیمگا راہ گپت کہ کپوت اندیم بوتگ ات-

من آپ وارت ءُ رود پدا مشک ءِ لاپ ءَ دات ءُ چہ کاپر ءَ دراتکاں من نزانت کہ کجا روگایاں بس رؤگ ءَ اتاں-کمے دیمتر ءَ دیست شپانکے ءَ بُرّے پس گوں ءُ زھیرگے جنان انت”سرحد ءُ سیستان سی شپ ءِ راہ انت- پمنی پاداں سھب ءُ بیگاہ انت-،،آئی ءِ گُٹ سَکّ وش ات من آئی ءِ زھیرگ ءِ گوشدارگ ءِ ھاترا میزان میزان وتا ھمائی ءِ نزیک ءَ براں کت بلے آئی ءَ زوت من ءَ دیست ءُ وتی زھیرگ ئےِ بس کت-

یازدہ بیگی ات ءُ نود ھم برّان اتنت من بیرو کتگ ات ءُ لوگ ءَ رؤگ ءَ اتاں اناگاہ منی کش ءَ میسکے ءِ تھا چیزے ءَ کُپرگ جت من کمے گُڈ اتاں بلے وھدے من شری ءَ چارت تہ میسک ءِ تھا مُشک ئےِ ہونڈے ءَ مُرگے ءِ دمبلک مک انت ءُ آ انگہ وتا پونڈ ءِ توکا بران ءُ ٹپینگ ءِ جھد ءَ انت من آئی ءِ دمبلیسک آں گپت ءُ وش وشے ڈنّ ءَ درکت- من زانت کہ اے میر بشام ءِ تیر ءِ ٹپیگ کتگیں کپوت انت پرچیکہ اے میسک ھما کلیر ءِ نزیک ءَ ات کہ سھتے ءَ پیسر ھمے کپوت اندیم بوتگ ات-

“ابّا ءَ کپوتے گون،وھدے من منی مستریں بچک ءَ منی دست ءِ کپوت دیست تہ تچان ءَ شت وتی مات ئےِ ھال دات-

“شر انت،مرچی من ھیران اتاں کہ سبارگ ءَ چے اڑ بکناں،،

“بلے اے زندگ انت،،دنیگہ من ھچ نہ گُشتگ ات کہ آئی ءَ پدا گشت”تیرے ءَ اشی ءِ بَانزل دُرشتگ بلے شگر انت نہ پرشتگ،،من کپوت وتی دیم ءَ داشت ءُ یک نزرے ءِ چارگ ءَ پد درّائینت-

“اگاں بَانزل ئےِ پرشتیں زاناں چے بوتگ ات؟ آئی ءَ پہ ھیرانی درّائینت ءُ کمے پگر جنگ ءَ پد،گشت ئےِ “کارچ ءَ بیاراں،،

“کارچ ءَ چے کن ئے؟

“کپوت ءَ نہ کُش ئے؟،،آئی ءَ درّائینت-

“اناّں، بَانزل ءَ درمان کناں- داران ئےِ،، من گشت-

“گڑا مرچی سبارگ ءَ چے اڑ بہ کن آں؟،،

“ھرچی تئی دل لوٹ ایت-،،

“منی دل اے کپوت ءَ لوٹ ایت-،،

“اے کپوت ترا نہ رسیت،،من آ چارت ءُ گشت-

من کپوت ءِ ٹپ ءِ کش ءُ گور ءِ دراہیں پُٹ پاتکنت ءَ پکّی یے ءَ کمیں ڈیٹول پر کت ءُ ٹپ چرپ کت آ کمیں پلپٹ ات بلے پدا زوت آرام گپت…من ڈب تیار کت کپوت توکا کت ءُ برت کاپر ءِ چیر ءَ دراتک-

ایدگہ روچ ءَ منی ھمساہگیں بَلُکّے ءَ من ءَ لھتیں درمان اڑ کت ءُ دات کہ سھب ءُ بیگاہ بَانزل ئےِ چرپ کن،،بلے منی لوگ بانک یکجّی من ءَ پر ات کہ کپوت ءَ بہ کوش- برے آئی ءَ من ءَ ترسینت کہ ترا بددعا کنت برے گشت ئےِ بندیگ انت- برے گشت ئےِ ایوک انت وش ئےِ نہ بیت…

دو ھپتگ ءَ پد آئی ءِ بَانزل پہک وش بوت ءُ بَانزل ءِ پُٹ ھم رُدان اتنت دو ماہ ءِ تھا آئی ءِ بانزل پیسری بانزل بوتنت-

یک سُھبے من چاہ ورگ ءَ اتاں کہ اناگاہ کوکو…کو ..کوکو،، ءِ توار منی گوشان کپت ات اولی رند ات کہ آ کوکو ءَ ات- بلے گوں منی گندگ ءَ آئی ءَ کوکو بس کت اے سھب ءَ رند گڑا آئی ءَ ھمک سھب کوکو کت- ھمک سھب وھدے من چاہ دیما کت آئی ءَ کوکو بنا کت ءُ داں دیر ءَ کوکو کت-

یک سُھبے آ کوکو ءَ ات بلے اے روچی آئی ءِ کوکو آنی تھا من اجبیں دردے مار ات گشئے من ءَ بددعا دیگ ءَ انت- “منی ھکاّں مہ چُٹات ئے،انچو کہ من ءَ بندیگ کتگ انچو بندیگ بات ئے-،، آ کوکو ءَ ات ءُ من وتی چم آئی ءَ سک داتنت من آئی نزیک ءَ شُتاں بلے اے روچی آئی ءَ گوں منی گندگ ءَ کوکو بس نہ کت ءُ یکجّی کوکو ءَ ات….من اوشتات ءُ آ چارت…. “ھو! من اے بندیگ کتگ اے الّم ءَ من ءَ بددعا دیگ ءَ انت،،ڈب ءِ دپ پچ کت- کپوت ءَ چہ ڈب ءِ دپ ءَ سر کشت ایدیم ءُ آ دیم ءَ چارگ ءَ رند کپرگ ءَ بال ئےِ کت کاپر ءِ دیم ءَ پرترّے ءَ پد چہ کاپر ءَ دراتک- شت،شت،شت داں چہ منی چماں گار بوت-

“من کپوت یلہ دات،،

“ھاں؟؟،، آئی ءَ روک ءَ روک منی چماّنی توک ءَ چارت پدا کترھے ءِ بیتواری ءَ پد، درّائینت ئےِ “شرکت،بیچارگ بندیگ ات،،

ایدگہ سھب ءَ چاہ منی دیم ءَ ایر ات بلے گوش ءُ دلگوش یکجّی کاپر ءِ نیمگا ات منی ھیال ءَ گشئے انّی ناں انّی کپوت کوکو کنت-

“تئی چاہ سارت انت،،لوگبانک ءَ من ءَ پچدرھینت-

“مرچی کپوت کوکو نہ کنت گشئے وش نہ انت-،،

“گڑا پرچا یلہ دات؟،،،

من چاہ نہ وارت ءُ پاداتکاں شُتاں کاپر ءِ چیر ءَ ڈب ءِ دپ انگہ پچ ات-

“اے ڈب نوں چیا لونجان انت؟،، لوگبانک ءَ درّائینت من آئی ءِ نیمگا چارت ءُ ھچ نہ گشت-

مرچی پدا نوداں آزمان اندیم کتگ ات ءُ سُبکّیں کوشے کشگ ءَ ات من ڈگارانی نیمگا راہ گپتاں بلے مرچی من اجب بے تھمبل اتاں انچوکہ بازار ءَ دراتکاں دیم ءَ میر بشام پیداگ ات”واجہ مرچی تو مھلہ شکار کتگ،، من آئی ءِ دست ءِ کپوتانی نیمگا چارت کہ چہ آھان یکے گشئے منی کپوت ات-

“ھو! مرچی ارزبند ءَ منی دل ءَ کپوت لوٹ ات،،پہ پہر درّائینت ءُ پدا وتی لوگ ءِ نیمگ ءَ راہ گپت….

دومی سھب ءَ انگہ من بیچاڑ اتاں “ترا کہ کپوت چش دوست ات گڑا چیا یلہ دات؟،، منی لوگبانک ءَ گشت-

“درست تئی سوب ءَ ،تو یڈّول ءَ گپتگ ءُ داشتگ ات بندیگ انت،بددعا کنت، من آئی ءِ سرا زھر گپتاں آئی ءَ دگہ ھچ نہ گشت ءُ پاداتک-

سیمی سھب ءَ انچو کہ من چاہ ءِ کوپ چست کت دنیگہ کوپ منی لُنٹاں نہ رستگ ات کہ اناگاہ “کوکو….ءِ توار ءَ من پچدھتا‍ں کوپ چہ منی دست لُلڈت ءُ چاہ منی دست ءُ گدانی سرا ریتک اَنت من پہ تچان کاپر ءِ چیر ءَ شتاں- چہ ھیرانی ءُ گل ءَ منی دپ پچ بوت- کپوت ڈب ءِ توک ءَ ات منی گندگ ءَ ابید ھم آئی ءَ وتی کوکو بس نہ کت آ یکجّی کوکو ات “کوکو …کوکو…کو،،

منی ارس دراتک انت-من چارت منی لوگبانک ھم منی کش ءَ اوشتاتگ ءُ وتی ارسان پہک کنگ ءَ انت!!!

ماھتاک بلوچی جنوری 1999