مئے بلوچی دود ءُ ربید گ چہ دری راجانی دود ءُ ربید گاں جتا انت۔ھر راج ءِ را جی در وشم ءِ مستر یں پجار آئی ءِ زبان انت،یک راج ءِ بید ءِ زبان ءَ سر جم بو ت نہ کنت۔مئے بلوچ راج ءِ مستر یں پجار آئی ءِ پو شاک ءُ آئی ءِ زبان انت،اگاں یک راج ءِ وتی راج ءِ دود ءُ ربید گانی نیمگا دلگوش مہ کنت گُڑا بزاں آ وتی پجار ءَ وت بیگواہ کنگ ءَ اِنت۔مئے راج ءِ شر تر یں چیز بلو چی پو شاک انت چی ءَ کہ بلوچی پو شا ک بلوچ راج ءِ واستہ یک مز نیں چید گ ئے،مئے بلوچی دوچ چوں زیب دار انت،اشانی تہا لہتیں چو اے وڑا انت،مُر گ ءِ پا نچ ، جالار ، تا ئید ک، پا ڑی وال، چنکلی، ژلنگ ءُ ژلانگ، کانٹک ءِ نال، آ زاد بلوچستان ،نو رخان ئی واھگ ، شاجان ئی چلہ، کپُک، گڑا بند، جالار ءِ نال، زُلپی، گل دستان، چندا نال، عا رف ئی چادر ، غلام محمد ئی چادر، کُٹی ءِ کتار،وش نیو ز، سول، مہراب، مرگ ءِ چورک ، ءُ دگہ بازیں دوچ ھم ھست انت۔چہ دوچ ءَ وت مئے بلوچی پجار زانگ بیت،ءُ مئے بلوچ دود ءُ ربید گ ءِ تہا آروس چہ دری درستیں راجاں جتا انت۔مئے بلوچی آ روس ءِ تہا دو چاپی ، انت کہ سر گو پ سوت ءِ تہا نا زینک ءُ ھالو جن انت۔بلو چ آروس ءِ تہا جُلبد ی ، دُزکی ، ھنی بند ،ءُ آ روس ءِ روچ بزاں سیمی روچ انت۔
راج ءِ پجا ر آئی ءِ زبان ءَ ھم بیت کہ دود ءُ ربید گ ءِ یک بہرے گُشگ بیت بلو چی زبان بیگواہ مہ بیت ،گُڑا وانگ جاہ ءُ شہد ربر جاھانی تہہ الم وانینگ بہ بیت۔مئے بلوچی سو ت کہ سک نامدار انت ،مئے انو گیں دود ءِ وش تواریں گُشندہ عارف بلوچ، خیر جان ، نو ر محمد نورل، ءُ دگہ بازیں گُشندہ است انت کہ آ ھانی شعرانی تہا بلو چ، بلوچی ءُ بلوچستان ءُ بلوچستان ءِ شہر ،دمگ ،کو چگ ، ءُ دگہ با زیں ربید گ نا زینگ بنت۔مہمان جلی ءَ ھم بلوچ ھچ راج ءَ کمتر نہ انت ،بلوچ وتی آوکیں مہمان ءَ راباز شرپ دنت ءُ آئی ءِ باز ھز مت ءَ کنت۔
گُڑا سر ءَ سر جمیں گپاں یک مُشت بہ کن آں گُڑا ھمے گُشگ بیت کہ بلوچ گوں وتی دود ءُ ربید گاں یک جتا ءُ مہکمیں راجئے،من گو ں وتی گہار ءُ براتاں گُشگ لو ٹاں کہ مئے سرا الم انت کہ ما وتی دو دءُ ربید گاںیل مہ کن ایں، پر چا کہ دود ءُ ربید گانی بیگواھی مئے جند ءِ بیگوا ھی انت۔
ھمے پیما بلوچ زبان ھم یک بلا ھیں ارزشت ءِ دار ایت،اے امروز ءِ تہا ھر یک راج ءِ را وتی زبان است انت ءُ وتی زبان ءَ گپ جن انت۔،ھمے وڑا بلوچ ءَ را یک جتائیں زبان ئے ھست انت کہ آئی ءِ نام بلوچی انت۔ھر یک راج ءِ وتی زبان ءِ دیم ءَ بر گ ءِ جہد ءَ انت بلے منی ھیا ل ءَ بلوچ وتی زبان ءِ سُد ءَ نہ انت ،کہ آئی ءِ زبان لگتمال ءِ آماچ انت،ءُ رو چ پہ روچ پُشت ءَ کپگ ءَ انت مئے زبان ءِ پُشت ءَ کپگ ءِ مستر یں سوب ھمیش انت کہ ما ایر دست ایں،ءُ دوھمی گپ اش انت کہ ما وتی گپانی تہا دری زبانانی گپاں ھوار کن اتن۔اگاں مازگریں بلوچی ءَ گپ بک کن انت ،گُڑا مئے زبان روچ پہ روچ دیم ءَ روت ،ءُ اگاں ما دری گپاں ھوار بہ کن ایں،گُڑا کیت یک روچ ئے کہ مے زبان گار ءُ بیگوابیت۔با ئد ھمیش انت کہ ماوتی زبان ءَ را دوست بدار ایں ءُ آئی ءِ پہا زگ ءِ جہد ءَ بکن ایں،زبان ءُ دود ءُ ربیدگءِ جہد بکن ایں۔۔اشانی توکہ بلوچی وراک ھم کاینت،
مَدر: مَد ر ءِ واستہ ناہ ءَ آ رت ءِ تہا پُنڑ انت ءُ گڑ گانی کش انت،ھمنچو آرت زُور انت کہ ناہ ءِ لچنا کی دور بیت، پدا ساپیں رو گن ءَ گرم کن انت ، ناہ مان کن انت، داں ھما وھد ءَ گراد انت اش کہ ناہ ءُ آرت روگن ءَ نی تہا سہر بہ تر ایت، ءُ وتی تام ءَ پچ بدی انت۔
چانگال:اشی ءِ واستہ ناہ ءَ پیسرا پُنڈ انت ءُ گڑ گانی کش انت، سیسر ک ءِ نان ءَ بے واد ءَ پچ انت ءُ گرم ءَ گرم ناہ ءِ تہا پنڑ انت ئے داں ھما وھد ءَ کہ شری ءَ ھوار بہ بیت،پدا ناہ ءِ سرا روگن پر ریچ انت ءُ پدا پنڑ انت اش۔کہ نگن گوں ناہ ءَ ھوار بی بیت ۔
سیسرک؛ سیسر ک نانے کہ گیشتر چِلگی ایں جنین ءِ واستہ اڈکنگ بیت بزاں ھما جنین آدم کہ چُک ءِ سرا چلگ بہ بیت ھمائی ءِ واستہ جوڈ ءِ کن انت، سیسرک ءِ واستہ بر نج ءِ آرت ءَ تر کن انت،انچو شُرد ءِ کن انت کہ تن ءِ سرا بہ تچیت،پدا تین ءِ سرا پچ انت ئے۔سیسر ک گوں بینگ ءُ شیر گ ءَ سک وش انت۔
ماک ءِ کوھل: ماک ءَ تر ءَ تر چہ ڈگار ءَ چن انت ءُ آپانی تہا لہڑ دینت، ءُ کمو واد اش مان کن انت،یک دو لہڑ ءَ پد ایر ایش کن انت ءُ کوھل تیار بیت۔۔
تباھگ: تباھگ ءَ گیشتر مزنیں ائید ءَ جوڈ کن انت بزاں مزنیں ائید ءَ کہ پس ءَ کش انت بہر ءُ بانگ ءَ پد کہ گوشت سرکیت انت گُڑا آئی ءَ انار دانگ یا واد جن انتءُ درنج انت اش داں پا نزدہ روچ ءَ پد ھُشک بیت ، ایشاناں گُشاں تباھگ ، تباھگ ءَ گوں ماش ءَ ءُ بٹ ءَ ھور گراد انت کہ سک وش بیت۔
پُرانی: پُرانی ءَ گیشتر کوہ ءَ شوانگ ءُ ساربان پچ انت ھما ساربان کہ سپر ءَ روت آئی ءَ را شپ گیِپت، میتگ کر ءُ گورا مہ بیت گُڑا آپرانی ءَ پہ وت اڈ کنت۔وتی شپ ءَ روچ کنت،پُرانی اشی ءَ پمیشکا گُش انت کہ پُرانی تہا پچگ بیت،
پُرانی ءِ پچگ ءِ ھاترا آرت ءَ زور انت تر کن انت، واد ئے مان کن انت ءُ بز بز ءَ پچ انت ئے،آس ءِ اشکراں کش انت نیا مجی ءَ ایر ئے کن انت،پدا اشکر ئے پر دینت دانکہ بہ پش ایت ءُ زرد بہ تر ایت۔
دانکو: دانکو دو ڈیں بنت یکے گلہ ءِ دانکو دومی جو ءِ دانکو
گلہ ءِ دانکو: گلہ ءِ دانکو ءِ جوڑ کنگ چہ جو ءِ دانکو ءَ ارزان تر انت گلہ ءِ دانکو ءِ واستہ گلہ ءِ دان ءَ زور انت ساپ کن انت تن ءِ سرا تاپ انت اش،گرم ءَ گرم آپ واد درنز انت اش ،پہ شر کنی ءَ شکر ئے ھم پر کن انت۔
جوءِ دانکو: جو ءِ دانکو ءِ واستہ جوءِ دان ءَ زور انت منجل ءِ توکہ کموگرم ئے دینت۔ ءُ پدا تاپ انت اش،تاپگ ءَ رند دانچوپ ءِ سرا چوپ انت اش۔آ چو پگ ءَ راگُش انت چلاھگ۔ چلاھگ ءَ رند تالے ءِ تہا شُنپ انت اش کہ کچل ءُ بوچک ءِ در بیا انت،ءُ پدا تیار بیت۔۔۔۔۔
و ھید یکہ ما بلو چ راج ءِ دو د ءُ ربید گ ءَ چا ریں کہ آ یک جتائیں رنگ ئے ءَ ز یبدا ر گند گ ءَ کیت ایں۔ھنچو گُش انت کہ ھما راج و تی دود ءُ ربید گ ءَـ زبا ن ءَ شمو ش ایت آ چہ راج د پتر ءِ تا کا ں بیگوا ہ بیت۔دا نکہ یک را ج ءِ وتی دود ءُ ربید گ وتی پہکیں رنگ ءَ بر جا ہ انت ،آ راج ھست ءُ زند گ انت ۔ھمے وڑا ما دنیا ءِ را جانی را جد پتر ءَ بچا ریں ما را سما کپیت کہ مر چی دنیا ءِ تہا ھما را ج گو ں شر پ ءُ شان ءَ زند گ انت کہ آ ھاں وتی زبان ءُ دو د ءُ ربید گ چو ساہ ءُ دید گاں دوست داشتگ ءُ پہر یز ایتگ۔ایشی ءَ ابید میا ر جلی مئے بلوچی ر بیدگ ءَ ھم بہر ے۔بلو چ راج ءِ ربید گءِ تہا یک مر دمے پہ وتی میا ر ءِ رکینگ ءَ وتی سر ءَ قر بان کنت ۔بلے میا ر ءَ داں وتی زند ءَ پہا ز ایت۔ھنچو ش کہ دودا وتی ھیسی ایں سر ءَ پہ سمی ءِ مالانی سر ءَ ببا دنت۔ھمے وڑا شے مر ید ءَ وتی زبان ءِ ھا ترا وتی دشتار حانی چا کر ءَ بکشات ۔وتی وشیں زند پہ دیو انگی گو ا زینت ، بلے وتی دود ءُ ربید گ ءِ بیہا ل نہ کُت۔
گُلیں گو شداروکاں:
ما بچا ریں بلوچ دود ءُ ربید گ ءِ تہا یک مر دمے ءِ سو ر ءُ آ روس ءَ پہ مالی کُمک کنگ ءَ بجا ر داتگ ،مہمان داری ھم بلوچ ءِ ربید گءِ بہر ئے۔بلو چ ءَ وتی مہمان ءَ را مُدام شر پ ءُ عز ت داتگ ءُ دیم ئے تہا ر نہ کُتگ۔ھمے وڑا بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگ ءِ تہا ھال پُرسی ھم بہر ے ،دو ھمی ءِ ھال ءِ گر گ ،کش ءُ گو ر ءِ ھمسا ھگانی ھال ءِ گر گ ۔
شر پ مند یں گو شداروکاں: گُڑسر ءَ من اے گُشگ لو ٹاں کہ ما وتی گیشریں دود ءُ ر بید گ پیر ینا نی میا ر کُتگ ءُ وت ورنا ھاں در ی را جانی دود ءُ ربید گ زُرتگ انت ،مئے با ئد انت کہ ما وتی اے راجی دود ءُ ربید گاں بر جاہ بہ داریں بلکیں گوں وتی راجی بستار ءَ دنیا ءِ دیم ءَ چو کوہ ءَ نشان بہ بیں۔
و ھید یکہ ما بلو چ راج ءِ دو د ءُ ربید گ ءَ چا ریں کہ آ یک جتائیں رنگ ئے ءَ ز یبدا ر گند گ ءَ کیت ایں۔ھنچو گُش انت کہ ھما راج و تی دود ءُ ربید گ ءَـ زبا ن ءَ شمو ش ایت آ چہ راج د پتر ءِ تا کا ں بیگوا ہ بیت۔دا نکہ یک را ج ءِ وتی دود ءُ ربید گ وتی پہکیں رنگ ءَ بر جا ہ انت ،آ راج ھست ءُ زند گ انت ۔ھمے وڑا ما دنیا ءِ را جانی را جد پتر ءَ بچا ریں ما را سما کپیت کہ مر چی دنیا ءِ تہا ھما را ج گو ں شر پ ءُ شان ءَ زند گ انت کہ آ ھاں وتی زبان ءُ دو د ءُ ربید گ چو ساہ ءُ دید گاں دوست داشتگ ءُ پہر یز ایتگ۔ایشی ءَ ابید میا ر جلی مئے بلوچی ر بیدگ ءَ ھم بہر ے۔بلو چ راج ءِ ربید گءِ تہا یک مر دمے پہ وتی میا ر ءِ رکینگ ءَ وتی سر ءَ قر بان کنت ۔بلے میا ر ءَ داں وتی زند ءَ پہا ز ایت۔ھنچو ش کہ دودا وتی ھیسی ایں سر ءَ پہ سمی ءِ مالانی سر ءَ ببا دنت۔ھمے وڑا شے مر ید ءَ وتی زبان ءِ ھا ترا وتی دشتار حانی چا کر ءَ بکشات ۔وتی وشیں زند پہ دیو انگی گو ا زینت ، بلے وتی دود ءُ ربید گ ءِ بیہا ل نہ کُت۔
گُلیں گو شداروکاں:
ما بچا ریں بلوچ دود ءُ ربید گ ءِ تہا یک مر دمے ءِ سو ر ءُ آ روس ءَ پہ مالی کُمک کنگ ءَ بجا ر داتگ ،مہمان داری ھم بلوچ ءِ ربید گءِ بہر ئے۔بلو چ ءَ وتی مہمان ءَ را مُدام شر پ ءُ عز ت داتگ ءُ دیم ئے تہا ر نہ کُتگ۔ھمے وڑا بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگ ءِ تہا ھال پُرسی ھم بہر ے ،دو ھمی ءِ ھال ءِ گر گ ،کش ءُ گو ر ءِ ھمسا ھگانی ھال ءِ گر گ ۔
شر پ مند یں گو شداروکاں: گُڑسر ءَ من اے گُشگ لو ٹاں کہ ما وتی گیشریں دود ءُ ر بید گ پیر ینا نی میا ر کُتگ ءُ وت ورنا ھاں در ی را جانی دود ءُ ربید گ زُرتگ انت ،مئے با ئد انت کہ ما وتی اے راجی دود ءُ ربید گاں بر جاہ بہ داریں بلکیں گوں وتی راجی بستار ءَ دنیا ءِ دیم ءَ چو کوہ ءَ نشان بہ بیں۔
و ھید یکہ ما بلو چ راج ءِ دو د ءُ ربید گ ءَ چا ریں کہ آ یک جتائیں رنگ ئے ءَ ز یبدا ر گند گ ءَ کیت ایں۔ھنچو گُش انت کہ ھما راج و تی دود ءُ ربید گ ءَـ زبا ن ءَ شمو ش ایت آ چہ راج د پتر ءِ تا کا ں بیگوا ہ بیت۔دا نکہ یک را ج ءِ وتی دود ءُ ربید گ وتی پہکیں رنگ ءَ بر جا ہ انت ،آ راج ھست ءُ زند گ انت ۔ھمے وڑا ما دنیا ءِ را جانی را جد پتر ءَ بچا ریں ما را سما کپیت کہ مر چی دنیا ءِ تہا ھما را ج گو ں شر پ ءُ شان ءَ زند گ انت کہ آ ھاں وتی زبان ءُ دو د ءُ ربید گ چو ساہ ءُ دید گاں دوست داشتگ ءُ پہر یز ایتگ۔ایشی ءَ ابید میا ر جلی مئے بلوچی ر بیدگ ءَ ھم بہر ے۔بلو چ راج ءِ ربید گءِ تہا یک مر دمے پہ وتی میا ر ءِ رکینگ ءَ وتی سر ءَ قر بان کنت ۔بلے میا ر ءَ داں وتی زند ءَ پہا ز ایت۔ھنچو ش کہ دودا وتی ھیسی ایں سر ءَ پہ سمی ءِ مالانی سر ءَ ببا دنت۔ھمے وڑا شے مر ید ءَ وتی زبان ءِ ھا ترا وتی دشتار حانی چا کر ءَ بکشات ۔وتی وشیں زند پہ دیو انگی گو ا زینت ، بلے وتی دود ءُ ربید گ ءِ بیہا ل نہ کُت۔
گُلیں گو شداروکاں:
ما بچا ریں بلوچ دود ءُ ربید گ ءِ تہا یک مر دمے ءِ سو ر ءُ آ روس ءَ پہ مالی کُمک کنگ ءَ بجا ر داتگ ،مہمان داری ھم بلوچ ءِ ربید گءِ بہر ئے۔بلو چ ءَ وتی مہمان ءَ را مُدام شر پ ءُ عز ت داتگ ءُ دیم ئے تہا ر نہ کُتگ۔ھمے وڑا بلوچ ءِ دود ءُ ربیدگ ءِ تہا ھال پُرسی ھم بہر ے ،دو ھمی ءِ ھال ءِ گر گ ،کش ءُ گو ر ءِ ھمسا ھگانی ھال ءِ گر گ ۔
شر پ مند یں گو شداروکاں: گُڑسر ءَ من اے گُشگ لو ٹاں کہ ما وتی گیشریں دود ءُ ر بید گ پیر ینا نی میا ر کُتگ ءُ وت ورنا ھاں در ی را جانی دود ءُ ربید گ زُرتگ انت ،مئے با ئد انت کہ ما وتی اے راجی دود ءُ ربید گاں بر جاہ بہ داریں بلکیں گوں وتی راجی بستار ءَ دنیا ءِ دیم ءَ چو کوہ ءَ نشان بہ بیں۔
پچ ءُ پو شا ک کُجام یک را جے ءِ دو د ءُ ر بید گ ءِ جہگیر ی ءَ کنت ءُ اشی ءِ ہوا ری ءَ یک ہند ءُ دمگ یا چا گر دے ءِ نند ءُ پاد اءُ زند یءِ رہبند ءِ پد رائی ءَ ھم کنت۔ہمک ہند ءُ دمگ ءُ مُلک ءِ وتی جتائیں پو شا ک ءُ رہبند انت۔ہر یک را ج ءِ گو ں وتی دود ءُ ربید گ ءَ ھمگر نچ بیت ،چو کہ اے دگہ را جاں وتی جتائیں دو د ءُ ر بید گ است انت ہمے ھسا ب ءَ بلو چ را ج اوں وتی جتا ئیں دو د ءُ ربید گ ءِ ئے وا ھند انت بلو چ ءِ دو د ءُ ربید گ چہ دنیا ءِ اے دگہ دو د ءُ ربید گ آں چٹ جتا ءُ گستا انت ۔بلو چ ءِ را جی ءُ چا گردی کیلو social values ما دنیا ءِ را ج دپتر ءِ تہا مز نیں ارزشت ءِ دا ر انت ۔
دو د ءُ ر بیدگ راجانی پجا ر ءِ اولی سر چمگ انت۔راج ءِ دو د ءُ ربید گ آ راج ءَ را دیمر وئی کُتگیں را ج ءُ قو مانی ،شر پ ءُ شان ، کو اسی ءُ زا نتکاری ءِ ردا ءَ مز نیں بستار ءِ دنت ،یک مُلکے یا را جے ءِ دود ءُ ربیدگ دیم پہ زوال ءَ بر وت یا یک مُلک ءُ راجے وتی دود ءُ ربید گ ءَ گا ر ءُ بیگو اہ بکنت گُڑا آ سک پشت کپیت۔
اگا ما مر چی بلو چ ءِ دود ءُ ربید گ ءِ گپ ءَ کنیں تہا ما گند یں کہ گو ستگیں شست ءُ چار سالاں اے مُلک ءِ حا کم ءُ وا کداراں بلوچ را ج ءِ سر زمین ءُ ما تیں ڈگار ءِ ھواری ءَ آ ئیءِ زبان ءُ دود ءُ ربیدگ ءِ ہمک ھساب ءَ پُلگ ءُ گا ر ءُ بیگو ا کنگ ءِ وڑ وڑیں پندل اوں سا ز اتگ،بلے اے بلوچ راج ءِ جند ءِ زندگ دلی ءُ اوپا ر ءُ برداش انت کہ آئی ءَ ھمک دو رءَ وتی دود ءُ ربید گ ءَ رکینگ ءِ جہد کُتگ۔
ما را لو ٹیت کہ ما وتی دود ءُ ربیدگ ءِ پہا زگ ءِ جہد ءَ بکنیں ۔
بلوچی دود ءُ ربید گ چی یے؟ دود ءُ ربیدگ ءِ تہا بلوچی زبان بلوچی گپ، بلوچی پچ ءُ پو شاک بلوچی وانگ ءُ زانگ، بلوچی رسم ءُ رواج بلوچی پجار کاینت،یک بلوچ ءِ سرا اے الم انت کہ آ وتی برات ءُ گہا راناں اے سر ءُ سوج ءَ بکنت کہ وتی بلوچی دود ءُ ربید گ ءَ بہیال مہ کن ات،بلوچا ناں لو ٹیت کہ ھرچ وھد ءَ بلوچ پجار ءَ زند گ بہ کن انت۔بلوچ ءِ پجار ءَ دیم ءَ بیا ر انت، بلوچ پجار ءِ دیم ءَ بر گ ءِ واستہ مارا لو ٹیت کہ ما بلوچی زبان ءَ دیما بہ بریں،ءُ دود ءُ ربید گی مجلس ءُ دیوان ایر بکن ایں،ھر دیوان ءُ مجلساں ما بلوچیءَ گپ بہ کن ایں،سک اپسو ز بیت کہ انوگیں دور ءِ بازیں بلوچاں گنداں کہ آھاں وتی دود ءُ ربیدگ بیھال کُتگ انت ءُ دگرانی پُچ ءُ پو شاک ءُ زبان زُرتگ انت۔زبان ھم بلوچی دود ءُ ربید گ ءِ بھر ئے،بلوچی زبان ءِ نمیرانیں کواس ءُ زانتکار سید ھاشمی ءَ پہ بلوچی زبان ءَ باز جہد کُتگ،سید بلو چستان ءِ کُنڑ کُنڑا گشتگ ءُ بلوچی زبان ءِ بابت ءَ پٹ ءُ پو ل کُتگ ، آئی ءَ وتی سر جمیں زند پہ بلوچ ،بلوچی زبان ءِ رکینگ ءِ پہازگ ءِ جہد کُت ءُ نمیران بوت، سید ھاشمی ءَ وتی زند ءَ بلوچی ءِ اولی ڈکشنری جوڑ کُت کہ آئی نام سید گنج ایر کُت، ءُ دگہ ھم بازیں کتاب ءِ سید ءَ وتی زند ءَ نبشتہ کُت ،مارا لوٹیت کہ ما وتی بلوچی زبان ءُ دود ربید گ ءِ واستہ جہد بکن انت، پرچاکہ راج ءِ پجار آئی ءِ زبان ءُ دود ءُ ربیدگ انت اگہ ءِ گار ءُ بیگواہ کنگ بہ بنت داں راج ھم پُشت ءَ کپیت۔۔۔۔